Die Weltgesundheitsorganisation (WHO) fordert einen grundlegenden Wandel in der psychiatrischen Versorgung. Menschen mit psychischen Erkrankungen sollen künftig stärker in ihrem gewohnten sozialen Umfeld betreut werden, statt über lange Zeit in psychiatrischen Kliniken oder Einrichtungen zu leben. Anlässlich des Welttags der psychischen Gesundheit am 10. Oktober hat die WHO dazu einen neuen Leitfaden veröffentlicht.
Viele Patienten bleiben länger als sechs Monate
Nach Angaben der WHO leben weltweit zahlreiche Menschen mit psychischen Erkrankungen in großen psychiatrischen Einrichtungen. Fast die Hälfte der dort untergebrachten Menschen wird gegen ihren Willen festgehalten, teilweise über Monate, Jahre oder sogar Jahrzehnte.
Der neue Leitfaden soll Kliniken dabei unterstützen, lange Aufenthalte zu reduzieren und Patienten eine Rückkehr in die Gesellschaft zu ermöglichen. Dafür seien neben medizinischer Betreuung auch Wohnraum, soziale Unterstützung sowie Bildungs- und Beschäftigungsmöglichkeiten notwendig.
Laut dem WHO-Bericht Mental Health Atlas haben erst neun Prozent der erfassten Länder vollständig auf gemeindenahe psychiatrische Versorgung umgestellt. In 53 Prozent der Länder befinden sich entsprechende Reformen noch in einer frühen Phase. Mehr als 28 Prozent der stationär aufgenommenen Patienten bleiben länger als sechs Monate.
WHO fordert Schutz von Freiheit und Würde
WHO-Generaldirektor Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus erklärte: „Menschen sollten nicht ihre Freiheit, ihre Würde oder ihren Platz in der Gemeinschaft aufgeben müssen, um dauerhaft psychische Unterstützung zu erhalten.“ Regierungen müssten stärker in wohnortnahe Hilfsangebote investieren.
Die unabhängige Beraterin und Interessenvertreterin Grace Gatera betonte: „Der Übergang zu gemeindenaher psychiatrischer Versorgung muss gemeinsam mit Menschen gestaltet werden, die selbst Erfahrungen mit institutioneller Betreuung gemacht haben – nicht nur für sie.“
Die WHO fordert deshalb, Betroffene aktiv an Entscheidungen über Behandlung, Unterstützung und die Weiterentwicklung psychiatrischer Angebote zu beteiligen.
DSÖ’den ruh sağlığı hizmetlerinde reform çağrısı
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), ruh sağlığı hizmetlerinin sunumunda köklü bir değişiklik yapılması çağrısında bulundu. Ruhsal hastalıkları bulunan kişilerin uzun süre psikiyatri hastanelerinde veya bakım kurumlarında tutulması yerine, yaşadıkları toplumun içinde desteklenmesi gerektiği vurgulandı. DSÖ, 10 Ekim Dünya Ruh Sağlığı Günü öncesinde bu dönüşümü desteklemek amacıyla yeni bir rehber yayımladı.
Hastaların önemli bölümü uzun süre kurumlarda kalıyor
DSÖ’ye göre dünya genelinde çok sayıda kişi büyük psikiyatri hastanelerinde ve bakım kurumlarında yaşıyor. Bu kurumlarda bulunanların yaklaşık yarısı, kimi zaman aylarca, yıllarca, hatta onlarca yıl boyunca kendi isteği dışında tutuluyor.
Yeni rehber, uzun süreli hastane yatışlarının azaltılmasını ve hastaların gerekli destekle toplumsal yaşama dönmesini amaçlıyor. Bunun için yalnızca sağlık hizmetlerinin değil, barınma, sosyal yardım, eğitim, istihdam ve aile desteğinin de sağlanması gerektiği belirtiliyor.
DSÖ’nün Mental Health Atlas raporuna göre verileri değerlendirilen ülkelerin yalnızca yüzde 9’u toplum temelli ruh sağlığı hizmetlerine tamamen geçmiş durumda. Ülkelerin yüzde 53’ünde reformlar henüz başlangıç aşamasında bulunuyor. Psikiyatri hastanelerine yatırılan kişilerin yüzde 28’inden fazlası ise altı aydan uzun süre kurumlarda kalıyor.
DSÖ: İnsanlar özgürlüklerinden vazgeçmemeli
DSÖ Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, “İnsanlar sürekli ruh sağlığı desteği alabilmek için özgürlüklerinden, onurlarından veya toplumdaki yerlerinden vazgeçmek zorunda kalmamalı” dedi. Ghebreyesus, ülkelerin uzun süreli kurumsal bakım yerine toplum içinde sunulan hizmetlere yatırım yapması gerektiğini belirtti.
Bağımsız danışman ve hak savunucusu Grace Gatera ise “Toplum temelli ruh sağlığı hizmetlerine geçiş, kurumsal bakım deneyimi yaşamış insanlarla birlikte gerçekleştirilmeli; yalnızca onlar için planlanmamalı” açıklamasında bulundu.
DSÖ, ruh sağlığı politikalarının ve hizmetlerinin geliştirilmesinde hastaların kendi deneyimlerinin de dikkate alınmasını istiyor.
#DSÖ #RuhSağlığı #Psikiyatri #SağlıkHizmetleri #İnsanHakları #WHO #PsychischeGesundheit #Psychiatrie #Gesundheitspolitik #Menschenrechte